Tuesday, 20 October 2026

ISI आणि स्वधर्म

 Compliances आणि स्वधर्म 


उत्तर प्रदेश सरकारच्या अन्न विभागाने नुकतेच बाटलीबंद पाण्यास ISI हे पुनश्च अपरिहार्य (अजून भारतात सर्वदूर नाही ) केले आहे, जे २०२४ मध्ये "ऐच्छिक" केले गेले होते. म्हणजे २००१ पासून २०२४ पर्यंत अपरिहार्य होतेच ! 

परंतु त्यांचा निष्कर्ष हे सांगतो, की जसे हे ISI मानांकन ऐच्छिक झाले; तशी अशा कारखान्यांची संख्या प्रचंड वाढली. ह्याचे प्रमुख कारण असावे ते म्हणजे ISI प्रमाणे प्लांट सांभाळताना पाळावी लागणारी शुचिर्भूतता. ज्यासाठी विविध प्रकारच्या चाचण्या वेळोवेळी ( काही प्रत्येक ४ तासांनी, दैनिक, साप्ताहिक, मासिक, तसेच वार्षिक ) स्वत: च्या अंतर्गत प्रयोगशाळेत करून त्याचे परिणाम सतत B.I.S. च्या संकेतस्थळावर तत्क्षणी upload करावे लागतात. हे करण्यासाठी सुसज्ज प्रयोगशाळा तर आवश्यक असतेच, सोबत ह्यासाठी कुशल मनुष्यबळ, आणि प्रशिक्षण देखील. मुळात ह्या अटी स्वत:हूनच पाळाव्या ह्यासाठी उलट सरकारने काम सोप्पे करून दिले आहे. म्हणजे हे केले कि झाले ! 

स्वधर्माच्या चष्म्यातून ह्या कडे पाहताना प्रश्न पडतो, कि हे तर हवेच ना ! मग ह्यांचे उल्लंघन झाले तरी कसे ? कारण हेच कि Compulsory नव्हते ! पण FSSAI ने सुद्धा मोकळे सोडलेले नाहीये. त्याच चाचण्यांत सदर उद्योग सापडले. उत्तर प्रदेश चे कमिशनर ह्यांनी कडक धोरण अवलंबिल्याने हे झाले. हा त्यांचा स्वधर्म.

अगदी ISI न घेताही हा स्वधर्म पाळता येतोच, स्वत: स्वत:वर परीक्षण अपरिहार्य करून ....!

कुणाला रस असल्यास ह्यावर detailed blog पोस्ट आहे :-

===>>> https://mineralwaterpune.blogspot.com/2026/10/will-govt-take-u-turn.html

Wednesday, 14 October 2026

व्यावसायिक समज वाढवायला हवी

गेल्या आठवड्यात एका चित्रपटाला जाण्याचा योग आला. बऱ्याच काळानंतर चित्रपटगृहात जावून चित्रपट पाहिला हा एक भाग. दुसरा म्हणजे ह्या चित्रपटाची निर्मिती आमच्या एका अतिशय घनिष्ट मित्राच्या जावयाने केली आहे, तर त्यात प्रमुख भूमिका आमच्या मित्राच्या मुलीने केलेली आहे.

हा चित्रपटाचा लेखाजोखा नाही, तरीही सदर चित्रपट अत्यंत खिळवून ठेवणारा आहे. 

ह्या पोस्ट चा मुद्दा निराळा आहे. चित्रपटानंतर ही सर्व मंडळी येवून भेटली, त्यात निर्माता दिग्दर्शकाने आवाहन करताना मराठी चित्रपट आर्थिक बाबतीत टिकून रहाणे वगैरे विषयी खूप खंत व्यक्त केली आणि ह्याबद्दल किंचित अधिक बोलला, असं मला वाटतं, जे नाही बोलायला हवं. अभिप्राय शेअर करा, सोशल मेडिया वगैरे सर्व ठीक. 

मुळात हा निर्माता दिग्दर्शक जो आहे, तो स्वत: मिडिया क्षेत्रात आहे, आणि अजून पाय स्थिरावू पाहत आहे. त्याला सुसंगत असे हे पाउल आहे. त्यामुळे त्या मोठ्या मार्गावारीलच एक टप्पा, महत्त्वाचा, असे ह्याकडे पाहायला हवे. चित्रपट चालायला हवा, आर्थिक गणित जमायलाच हवे, हे खरेच. परंतु त्या एका गोष्टीने हवालदिल होता कामा नये. 

" मराठी चित्रपट आर्थिक बाबतीत टिकून रहाणे " वगैरे विषयी बोलण्याने ही अगतिकता अधोरेखित होईल. मनात. चित्रपटाचे व्यावसायिक यश म्हणजेच सर्वस्व हा समज दुणावेल. ऐवजी जरी जरा कमी यश मिळाले, आणि स्वत: च्या निर्मिती वरील प्रेम आणि विश्वास वाढवला, टिकवून धरला, तर आज नाही तर उद्या सफलता येईलच. एक उत्तम चित्रपट निर्माता म्हणून, नाव होईल, चांगले काम निर्माण होईल.

कोणतेही क्षेत्र असो, हा "दम" हवाच. आणि मुळातच त्यावर असीम श्रद्धा आणि प्रेम असेल, तर दम राहतोच. 

Friday, 2 October 2026

काम "करून टाकायचा" सोस….

​सर्वच कामाची परिणामकारकाता सरसकट “संख्येत” मोजायला आपण लागलो , की गोंधळ होणारच. 

सध्या ai मुळे जो एक दर्जाहीन आशय नजरेस पडतो तो बघितला की ह्या उथळ पणाची कीव येते आणि विषाद निर्माण होतो. खास करून सर्व प्लेटफॉर्म आपले काम हलके करायला इतके तत्पर असतात, की ज्यामुळे आधीच कृतिशीलते कडे न जाता फक्त सुरक्षित यशाकडे नेणाऱ्या गुलामी मानसिकतेत अधिकच भर पडते. AI म्हणजेच कृत्रिम बुद्धिमत्ता. म्हणजे विचार नको करूस, मला सांग,असे. आमचे एक मित्र म्हणतात तसे… “डोकच लावायचं नाही”. बुद्धी वापरायची नाही. ते तुझे कामच नाही. आणि हे कौशल्य पदरात पाडून घ्यायचा सवंग चंग बांधायचा, थोडक्यात खपणूक आधारित अर्थव्यवस्थेला चारापाणी देणारे गुलाम व्हायचे.

सरसकट व्हिडीओज चे पेव 

ही खेळणी अनेक ठिकाणी उपलब्ध झालीयेत त्यामुळे गरज असो, नसो , अत्यंत दुय्यम दर्जाचे ( किंवा छानही ) व्हिडियोज नको तिथे तयार करून पोस्ट केले जातात. कालच एकाने मार्केट यार्ड बद्दल एक बातमी दिली. तर ह्या मार्केट यार्डाचा वीडियो टाकण्याची काय आवश्यकता होती ? असेच हल्ली पेपर मध्ये अगदी करमणूक कार्यक्रमांच्या जाहिराती सुद्धा ai च्या इमेजेस लावून छापतात.ग्राफिक डिज़ाइनिंग म्हणजे फक्त चित्र तयार करणे हे नसते. असो.तो विषय पुन्हा.

व्हॉट्सअप वर मेसेज करण्याची गंमत 

इथे तर कमालीच्या गमती जमती अनुभवायला मिळतात. बऱ्याच वेळा कुणाला काही सांगायचं असतं, आणि काही वेगळाच अर्थ निघू शकतो. परिणामस्वरुप गैरसमज तयार होतात, सौहार्दाचं वातावरण बिघडतं.संवादात शब्दाला असाधारण महत्त्व आहे, असते. मदत घ्या परंतु शेवट संदेश नीट तपासूनच टाकायला हवा. एखाद्या ठिकाणी आपण नेतेपदी किंवा प्रमुख पदी असलात तर जबाबदारी अधिक विस्तृत होते.

आज गांधीजयंती च्या निमित्ताने त्यांच्या एका अशाच सवयीबद्दल आले आहे ते आपण आवर्जून पाळण्यासारखे आहे :-